Dzieła Homera i współczesne dokumenty pomagają w odkryciach archeologicznych
28 marca 2024, 09:45W ubiegłym roku w Grecji zakończył się wieloletni projekt archeologii podwodnej w pobliżu wyspy Kasos. Od 2019 roku archeolodzy z Narodowej Fundacji Badań we współpracy z Ministerstwem kultury przeprowadzili cztery podwodne wyprawy badawcze, do przygotowania których wykorzystali źródła pisane, od „Iliady” Homera po dokumenty współczesne. W trakcie projektu odkryto dziesięć wraków, datowanych od prehistorii (3000 p.n.e.) po czasy Imperium Osmańskiego.
A jednak migracja? Dane genetyczne wskazują, że Słowianie przybyli na ziemie polskie w VI w.
4 września 2025, 10:07Od VI wieku w źródłach pisanych zaczynają pojawiać się informacje o Słowianach zasiedlających ziemie od Łaby po Wołgę i od Bałtyku po Bałkany. Badania archeologiczne pokazują, że w tym czasie doszło do zmiany kultury materialnej. Proces ten jest słabo udokumentowany i zbadany, zarówno z powodu niejednoznaczności źródeł, braku zapisków pozostawionych przez samych Słowian, kwestii ideologicznych, jak i z powodu niewielkiej ilości materiału archeologicznego. Dlatego wśród specjalistów trwają spory, czy była to masowa migracja, podbój dokonany przez wojowników czy stopniowa slawizacja wcześniej istniejącej populacji.
Geny ułatwiają naukę języków tonalnych
29 maja 2007, 11:01Teoretycznie każde dziecko może się nauczyć posługiwać dowolnie wybranym językiem. Dan Dediu i Robert Ladd z Uniwersytetu w Edynburgu odkryli jednak, że pewne geny ułatwiają naukę języków tonalnych, gdzie niebywałe znaczenie mają drobne różnice w intonacji. Naukowcy ci jako pierwsi opisali korelację między językiem a odmianami genów.
Język czy przedstawienia?
24 kwietnia 2009, 11:01Analizy matematyczne wskazują, że znaki widniejące na tablicach i zwojach odkrytych w dolinie Indusu pod koniec XIX wieku stanowią język. Mają one ok. 4,5 tys. lat, na razie nikomu nie udało się ich jednak przetłumaczyć. Siedem lat temu niektórzy historycy i lingwiści wysunęli hipotezę, że nie mamy do czynienia z językiem, lecz przedstawieniami religijnymi lub politycznymi. W świetle najnowszych danych wygląda, że się mylili.
Kulturowa anatomia mózgu
4 sierpnia 2010, 08:48Czy kultura wpływa na budowę i działanie mózgu? Zbiorcza analiza wielu badań na temat zachowania czy przebiegu procesów poznawczych u ludzi Wschodu i Zachodu świadczy o tym, że tak.
Animacja jaskiniow(c)a
15 czerwca 2012, 05:55Artyści z paleolitu stosowali wiele tysięcy lat temu technikę przypominającą animację, by wydawało się, że namalowane na ścianach jaskiń zwierzęta biegną. To by wyjaśniało, czemu na jednym rysunku pojawiało się wiele głów i kończyn.
Mydlana klasyka w toalecie
10 września 2013, 06:40Mieszkająca m.in. w Londynie koreańska artystka Meekyoung Shin postanowiła nieco upiększyć publiczne toalety, zachęcając jednocześnie do pamiętania o higienie osobistej. W ramach Public Art Programme na 3 miesiące (od 26 lipca do 31 października) w łazienkach 16 galerii i muzeów na terenie Zjednoczonego Królestwa ustawiono mydlane kopie klasycznych rzeźb ze Wschodu i Zachodu.
Drzemka w ciągu dnia obniża ciśnienie
31 sierpnia 2015, 11:59Drzemki w środku dnia wiążą się z niższym ciśnieniem i przepisywaniem mniejszych ilości leków na nadciśnienie.
Wikingowie z Birki odziedziczyli budowlę po Vendelach
24 stycznia 2017, 11:55Poza granicami Birki, znanego centrum handlowego Wikingów, znaleziono nieznaną dotychczas strukturę. Badania georadarem ujawniły istniejącą tam salę o długości około 40 metrów, która była połączona z wielkim ogrodzonym terenem, rozciągającym się w kierunku basenu portowego
W RPA odkryto najstarszy rysunek wykonany przez H. sapiens
14 września 2018, 10:16W jaskini Blombos w RPA znaleziono najstarszy rysunek wykonany ręką Homo sapiens. Trzy czerwone linie przecinające sześć linii zostały narysowane przed około 73 000 lat na kawałku konglomeratu krzemionkowego. Rysunek jest starszy o co najmniej 30 000 lat od podobnych znanych dotychczas zabytków.
